Proces żałoby wymaga czasu. Uzdrowienie następuje stopniowo; nie można go przyspieszyć – i nie ma „normalnego” harmonogramu żałoby. Niektórzy ludzie zaczynają czuć się lepiej w ciągu kilku tygodni lub miesięcy. Dla innych proces żałoby trwa dłużej. Bez względu na to, jak przeżywasz żałobę, ważne jest, aby być cierpliwym wobec siebie i pozwolić, aby proces przebiegał zgodnie z indywidualnym rytmem.

Mity i fakty dotyczące żalu i żałoby

Mit: Ważne jest, aby „być silnym” w obliczu straty.

Fakt: Uczucie smutku, przerażenia lub samotności jest normalną reakcją na stratę. Płacz nie oznacza, że ​​jesteś słaby. Nie musisz „chronić” swojej rodziny lub przyjaciół, zakładając maskę odważnej osoby. Okazywanie prawdziwych uczuć może pomóc im i Tobie.

Mit: Jeśli nie płaczesz, oznacza to, że nie żałujesz straty.

Fakt: Płacz jest normalną reakcją na smutek, ale nie jest jedyną. Ci, którzy nie płaczą, mogą odczuwać ból tak samo głęboko, jak inni. Mogą po prostu mieć inne sposoby okazania tego.

Mit: Żałoba powinna trwać około roku.

Fakt: Nie ma określonych ram czasowych na żałobę. To, jak długo to trwa, różni się w zależności od osoby. Niemniej jednak mówi się o roku w kontekście przeżycia wszystkich świąt, uroczystości rodzinnych, czy ważnych dat bez obecności osoby zmarłej.

Mit: Kontynuowanie normalnego trybu życia oznacza zapominanie o stracie.

Fakt: Pójście dalej oznacza, że ​​zaakceptowałeś swoją stratę – ale to nie to samo, co zapomnienie. Możesz kontynuować swoje życie i zachować pamięć o kimś lub czymś, co utraciłeś, jako ważną część siebie. 

Mit: Żałoba = depresja.

Fakt: Choć ​​obie mają pewne punkty wspólne (płacz, głęboki smutek, apatię), to żałoba jest zwykłą reakcją na znaczną stratę. W momencie, gdy faktycznie nie potrafimy jej przejść w prawidłowy sposób, może wywoływać depresję. Nie jest jednak równoznaczna z nią. 

Jak radzić sobie z procesem żałoby?

Podczas gdy żałoba po stracie jest nieuniknioną częścią życia, istnieją metody, aby poradzić sobie z bólem, pogodzić się z żalem i ostatecznie znaleźć sposób, aby pozbierać się i ruszyć dalej z życiem.

• Zaakceptuj swój ból.
• Zaakceptuj, że smutek może wywołać wiele różnych i nieoczekiwanych emocji.
• Zrozum, że możesz przeżywać żałobę na swój sposób. 
• Szukaj bezpośredniego wsparcia u osób, którym na Tobie zależy.
• Poszukaj wsparcia u profesjonalistów (np. skorzystaj z terapii).

Kiedy smutek nie znika

W miarę upływu czasu po znaczącej stracie, takiej jak śmierć bliskiej osoby, uczucie smutku, odrętwienia lub złości stopniowo ustępuje. Te i inne trudne emocje stają się mniej intensywne. Jeśli jednak z czasem nie czujesz się lepiej lub Twój smutek się pogarsza, może to oznaczać, że Twój stan wymaga wsparcia profesjonalisty. Według szacunków żałoba powikłana, inaczej patologiczna dotyczy ok. 10-20% osób dotkniętych stratą. W takiej sytuacji nawet kilka sesji może pozwolić Ci oswoić swoje emocje i powrócić do spokojniejszego życia. Terapeutycznym celem będzie doprowadzenie Cię do miejsca, w którym możesz żyć ze stratą w zdrowy sposób.

Na koniec warto przytoczyć słowa irlandzkiej pisarki – Ceceli Ahern: “Żałoba jest elementem pomagania samemu sobie.”

Artykuł Żałoba – dlaczego przejście jej jest tak istotne? pochodzi z serwisu Mentaris.

Nieustające uczucie rozdrażnienia

Nieumyta łyżeczka w zlewie, krzywo odłożone książki na półkę, czy głośna rozmowa przez telefon… To kilka przykładów sytuacji, które mogą doprowadzić osobę z nerwicą do pogłębienia jej stanu lub nagłych wybuchów. 

Narzekanie na objawy fizyczne bez przyczyny medycznej

Wiele neurotycznych zachowań ma postać “tajemniczych” skarg na objawy fizyczne, które nie mają podłoża medycznego. Znajdują się wśród nich:

• suchość w ustach,
• uczucie „kłucia” w klatce piersiowej,
• zaczerwienie skóry,
• rozstrój żołądka,
• obfite pocenie się,
• bólami głowy czy brzucha,
• częste oddawanie moczu.

Ciągły niepokój o bezpieczeństwo i zdrowie naszego dziecka

Rodzicielskie nerwice związane z typowym ryzykiem, jakie podejmują dzieci, mogą sprawić, że staniemy się “rodzicem helikopterem” (nieustannie krążącym nad dzieckiem, jak śmigłowiec ratunkowy). I choć takie osoby mają zazwyczaj dobre intencje, to jednak nie stwarzają warunków swoim dzieciom do normalnego rozwoju i przeżywania swojego dzieciństwa. 

Nadmierna świadomość objawów psychologicznych

Jak na ironię, osoby chorujące na nerwicę mogą doskonale wiedzieć, że wykazują typowe dla tej choroby objawy, ale i tak kontynuują swoje zachowanie. Co gorsza, obsesja na punkcie zdrowia psychicznego może pogorszyć ich problemy. 

Uczucie niepokoju z powodu codziennych wydarzeń

Zdenerwowanie się, gdy zdarzają się złe rzeczy, jest całkowicie normalne, ale nieuzasadnione jest denerwowanie się rzeczami błahymi. Złamanie paznokcia, rozsypanie płatków śniadaniowych lub spóźnienie się o dziesięć minut na spotkanie z przyjacielem to przykłady typowych sytuacji, w których osoba z nerwicą przestaje sobie radzić. 

Poczucie bycia winnym

Nerwica często idzie w parze z towarzyszącym poczuciem winy. I mowa tutaj także o sytuacjach, w których wina osoby chorej ewidentnie nie występuje. Nawet w takich momentach chory jest skłonny do nadmiernego przepraszania.

Obsesyjne myśli

Myślenie obsesyjne to nie tylko zachowanie typowe dla osób z nerwicą, ale także niebezpieczny czynnik, który może również prowadzić do depresji. Kiedy często zastanawiamy się nad rzeczami, które powinniśmy zrobić inaczej lub analizujemy drobne sytuacje, istnieje ryzyko pojawienia się innych neurotycznych zachowań.

Nadmierny perfekcjonizm

Większość z nas chce dobrze wykonywać swoją pracę. Istnieje jednak granica między wykonywaniem pracy dobrze, a silną potrzebą bycia perfekcyjnym (w swoim własnym rozumieniu). Ludzie, którzy są perfekcjonistami, zwykle spędzają więcej czasu niż to konieczne na wykonywaniu zadań, ponieważ są zdeterminowani, aby uniknąć popełnienia błędu. To z kolei może pogłębiać chorobę. 

Trudność w zaspokajaniu podstawowych potrzeb

Nerwica może powstrzymać nas od zaspokojenia podstawowych potrzeb. Jeśli odczuwasz nieuzasadniony smutek lub niepokój, to wykonywanie rutynowych czynności pielęgnacyjnych, takich jak kąpiel i pielęgnacja może być trudne. Możesz również mieć problemy z przestrzeganiem zdrowego planu żywieniowego lub ze snem, ponieważ każde drobne zakłócenie powoduje, że czujesz się niespokojny i przytłoczony.

Chorowanie na nerwice zdecydowanie może wpłynąć na jakość naszego życia. Nie jest to jednak droga bez powrotu. Istnieją sposoby radzenia sobie z nerwicami. A jednym z najważniejszych jest wizyta u terapeuty.

Artykuł Czy to nerwica? Sprawdź najczęstsze objawy. pochodzi z serwisu Mentaris.

Czym jest prężność psychiczna?

Odporność psychiczną, czy też prężność psychiczną zdefiniować można jako naszą zdolność do pomyślnego przystosowania się do zadań życiowych w obliczu niekorzystnej sytuacji społecznej lub niekorzystnych warunków. Nieszczęścia i stres mogą bowiem dotyczyć różnych obszarów naszego życia: problemów rodzinnych, w relacjach, czy związanych z pracą i finansami. Prężność psychiczna postrzegana jest również jako istotny zasób prozdrowotny. Co to oznacza w praktyce? Wysoka odporność psychiczna sprzyja doświadczaniu większej liczby emocji pozytywnych, a także sprawia, że lepiej radzimy sobie z emocjami trudnymi- smutkiem, złością czy lękiem. Dodatkowo osoby, które charakteryzuje wysoki poziom prężności psychicznej są mocniej “chronione” w przypadku doświadczania obciążających wydarzeń i mniej narażone na uruchomienie się zachowań depresyjnych.

Styl życia ma wpływ na prężność psychiczną

Nasz styl życia zmienił się dość dramatycznie w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat, głównie z powodu postępu technologicznego i Internetu. Dr Martin Hilbert z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Davis obliczył, że codziennie otrzymujemy pięć razy więcej informacji niż w 1986 r. Ilość informacji, które wytwarzamy w ciągu dnia za pośrednictwem poczty elektronicznej, portali społecznościowych i wiadomości tekstowych, jest równa objętości sześciu gazet, w porównaniu z dwoma i pół w latach osiemdziesiątych. Żyjemy w przeciążeniu poznawczym, a przecież istnieje granica tego, z iloma rzeczami nasz mózg może sobie poradzić w tym samym czasie. Duża liczba danych, presja społeczeństwa, szybkość życia – to z kolei może nadwyrężyć naszą odporność, doprowadzając do zmian w zachowaniu, sposobie myślenia i reakcji na bodźcie zewnętrzne. 

Uzależnienie a prężność psychiczna

Warto przyjrzeć się wynikom badań, które ukazały się w magazynie Science Direct.* Badaniami objęto 90 osób uzależnionych od alkoholu, które zgłosiły się dobrowolnie lub zostały skierowane na terapię antyalkoholową do Poradni Leczenia Uzależnień w Łodzi. Poniżej najważniejsze wnioski:

• osoby uzależnione od alkoholu wykazują nieco niższy poziom prężności w porównaniu z ogólną populacją,
• dotyczy to głównie trzech aspektów: wytrwałości i determinacji w działaniu; otwartości na nowe doświadczenia i poczucia humoru; tolerowania niepowodzeń i traktowania życia jako wyzwania,
• płeć ani wiek badanych nie miały dużego wpływu na otrzymane wyniki.

Można zatem śmiało powiedzieć, że istnieje silne powiązanie między prężnością psychiczną, a uzależnieniem. Właśnie dlatego podczas terapii tak istotne jest, aby spojrzeć holistycznie na osobę, jej problem i historię. Być może uzależnienie od alkoholu, narkotyków, czy innych substancji niebezpiecznych jest czubkiem góry lodowej. A podczas sesji razem z doświadczonym terapeutą będziesz mógł nie tylko zaopiekować się obszarem uzależnień, ale także przyjrzeć się swojemu całemu życiu.

*”Prężność psychiczna a zadowolenie z życia osób uzależnionych od alkoholu”, Nina Ogińska-Bulik Uniwersytet Łódzki, Instytut Psychologii, Łódź, Polska

Artykuł Prężność psychiczna a uzależnienia pochodzi z serwisu Mentaris.

Czym jest nerwica?

Jest to zaburzenie lękowe, które wpływa na jakość życia bez zakłócania indywidualnego postrzegania rzeczywistości. Osoby chore rozpoznają u siebie nieprawidłowe objawy i odczuwają zaburzenia funkcjonowania. Bywa jednak, że nie potrafią zidentyfikować podłoża tych zaburzeń. Nerwica jest jednak złożoną chorobą i różni się od wspomnianego we wstępie neurotyzmu. Mówiąc najprościej, nerwica jest zaburzeniem lękowym obejmującym obsesyjne myśli lub lęk, podczas gdy neurotyczność jest cechą osobowości, która nie ma takiego samego negatywnego wpływu na życie codzienne jak stan lękowy. We współczesnych tekstach niemedycznych oba wyrażenia są często używane w tym samym znaczeniu, lecz jest to błąd. Należy zwrócić uwagę, że na nerwicę bardziej podatne są kobiety, zazwyczaj między 25-45 rokiem życia. Jest to ściśle związane z konkretnymi cechami osobowości np. niską samooceną, lękliwością, potrzebą kontroli, czy nadmiernym perfekcjonizmem. Zaburzenia lękowe mogą także pojawić się u osób, które są przeciążone obowiązkami, muszą działać pod presją czasu, a także żyją w nieustannym stresie. 

Objawy nerwicy

Wiele osób często wykazuje neurotyczne zachowania, nie będąc tego świadomym. Zdarza się jednak, że są one nasilone i otoczenie – rodzina, współpracownicy zauważają pewne objawy. 

Oto kilka typowych symptomów nerwicy:

• doświadczanie stanów lękowych przed dłuższy okres,
• ataki paniki,
• zamartwianie się całymi dniami różnymi problemami,
• objawy somatyczne: uczucie “kłucia” w klatce piersiowej,ból żołądka,obfite pocenie się, suchość w ustach, zawroty głowy.

Do objawów nerwicy należą także tzw. natręctwa, czy hipochondria (nadmierny lęk o zdrowie). Jeśli tylko zauważymy u siebie lub bliskiej osoby wymienione objawy – warto jak najszybciej rozpocząć leczenie. Objawy te mają bowiem tendencję do nawracania.

Jak żyć z nerwicą?

Leczenie nerwicy nie jest konieczne, gdy chory nie odczuwa żadnych ograniczeń, czy trudności związanych z zaburzeniami. Inaczej wygląda sytuacja w momencie, w którym nie możemy realizować swoich celów, czy prowadzić satysfakcjonującego życia. Objawy nerwicy mogą pojawić się w najmniej spodziewanym momencie. W pracy, w szkole, na zakupach. Kołatanie serca, stany lękowe, problemy z żołądkiem… W efekcie osoba cierpiąca na nerwice nie może wykonywać w pełni swoich obowiązków, prawidłowo funkcjonować, czy cieszyć się życiem. To doprowadza do wycofania społecznego i rezygnacji z własnych planów. Nerwica nie jest jednak nieuleczalną chorobą. Życie codzienne z nią nie musi stać się naszą rutyną. Kluczem do przełamania przykrych objawów jest skuteczna terapia. A jak wygląda taka terapia? Jest bardzo zróżnicowana, gdyż rodzajów „nerwicy” jest bardzo wiele. Warto sobie uświadomić, że reakcje nerwicowe często wyzwala trudna sytuacja – uzależnienie, utrata pracy, śmierć bliskiej osoby. Celem psychoterapii jest dotarcie do istoty problemu. A następnie w bezpiecznych warunkach, w zgodzie z potrzebami pacjenta, realizowanie kroków, które umożliwią powrót do stabilnego funkcjonowania. 

Artykuł Życie codzienne z nerwicą w tle pochodzi z serwisu Mentaris.

Skąd biorą się zaburzenia seksualne?

W większości przypadków zaburzenia seksualne mają silny związek z psychiką, dlatego często określa się je także jako zaburzenia psychoseksualne. Mogą na przykład stanowić skutek doświadczonej traumy lub niewłaściwej edukacji seksualnej. Znacznie rzadziej podłożem zaburzeń seksualnych są nieprawidłowości czysto fizjologiczne albo biologiczne.

Wbrew pozorom zaburzenia seksualności u mężczyzn i kobiet nie są rzadkie. W mniejszym lub większym stopniu doświadcza ich ponad połowa populacji. Zwykle jednak po pomoc sięgają ci, których życie uległo znacznemu utrudnieniu w wyniku zaburzeń. Często motywacją stają się sytuacje kryzysowe, które rodzą nieprzyjemne konsekwencje. Tym bardziej warto zdawać sobie sprawę z faktu, że nieleczone zaburzenia seksualne postępują, mogąc skutkować kolejnymi, poważnymi chorobami. Dlatego nigdy nie jest za wcześnie, by sięgnąć po pomoc wykwalifikowanego pod tym kątem seksuologa lub psychoterapeuty.

Jak leczyć zaburzenia seksualne?

Aby właściwie leczyć zaburzenia seksualne, w pierwszej kolejności należy rzetelnie zdiagnozować, z jakim dokładnie rodzajem mamy do czynienia. Wśród zaburzeń seksualnych wyróżniamy parafilie, zaburzenia tożsamości płciowej oraz dysfunkcje seksualne. Najczęstsze zaburzenia seksualne, z którymi pacjenci zgłaszają się do seksuologów lub psychoterapeutów, to tzw. dysfunkcje seksualne. Zwykle dotyczą one braku odczuwania potrzeb seksualnych lub, wręcz przeciwnie, ich skrajnego odczuwania. Do dysfunkcji seksualnych zaliczamy również zaburzenia erekcji u mężczyzn lub nawilżenia u kobiet, brak orgazmu lub ból podczas stosunku. W przypadku dysfunkcji seksualnych nierzadko stosowane jest leczenie farmakologiczne, jednak bardzo duże znaczenie ma również psychoterapia. Dzięki niej można zdiagnozować psychiczne podłoże dysfunkcji, często zupełnie nieuświadomione przez pacjenta, i najskuteczniej uporać się z problemem.

Zaburzenia identyfikacji płciowej diagnozowane są u osób, które przez długi czas (minimum dwa lata) utożsamiają się z płcią inną niż posiadana. Tego rodzaju zaburzenia mają poważny wpływ na samopoczucie pacjenta, nierzadko prowadząc do depresji wynikającej z konieczności życia w nieakceptowanym ciele. W przypadku zaburzeń identyfikacji płciowej leczenie opiera się zatem przede wszystkim na terapii hormonalnej oraz zabiegach chirurgicznych, które mają na celu zmianę płci na właściwą. Jednocześnie warto w tym czasie korzystać ze wsparcia psychoterapeuty.

Parafilie to najpoważniejsze zaburzenia seksualne, ponieważ stanowią one potencjalne zagrożenie dla zdrowia i życia zarówno pacjenta, jak i jego otoczenia. W przypadku parafilii odczuwany jest popęd seksualny, który dotyczy nietypowych dla normalnych czynności seksualnych podmiotów lub przedmiotów, okoliczności oraz działań. Najczęściej spotykane parafilie to różnego rodzaju fetyszyzm, ale także ekshibicjonizm, sadomasochizm oraz pedofilia. Co ważne, za parafilię nie uznaje się masturbacji ani orientacji homo- lub biseksualnej. W przypadku parafilii pożądane skutki może przynieść zarówno farmakologia, jak i psychoterapia seksoholizmu.

Artykuł Zaburzenia seksualne – jak leczyć? pochodzi z serwisu Mentaris.

Czym jest alkoholowy zespół abstynencyjny?

AZA najbardziej zagraża osobom, które nagle odstawią alkohol albo znacząco ograniczą jego spożycie, gdy do chwili odstawienia przyjmowały go w sposób ciągły bądź w dużej ilości. Charakterystyczne oznaki zespołu odstawienia mogą mieć różną postać. Wymienić tutaj można trwający kilka godzin kac, ale także poważniejsze objawy, które mogą przeciągać się od 7 do nawet 10 dni! Jeśli uzależnionego dręczą dolegliwości typowe dla drugiej grupy, koniecznie potrzebuje hospitalizacji. W przeciwnym wypadku syndrom odstawienia alkoholu może przekształcić się w zagrożenie dla jego zdrowia lub życia.

Za przykre symptomy zespołu abstynencyjnego odpowiada etanol, a konkretnie jego negatywny wpływ na ośrodkowy układ nerwowy. Stosowany regularnie, stopniowo obniża aktywność neuroprzekaźników w mózgu. Narząd, z konieczności przyzwyczaja się do stałej obecności alkoholu, dzięki czemu organizm może choćby częściowo funkcjonować. Największe zmiany odnotowuje się w układzie hamującym mózgu (GABA) oraz pobudzającym ośrodkowy układ nerwowy (NMDA). Gwałtowne odcięcie od alkoholu zaburza pracę układów dostosowanych do stałych dostaw używki. Nagła zmiana pociąga za sobą szereg konsekwencji.

Niepokojące objawy syndromu odstawienia alkoholu

Objawy zespołu odstawienia alkoholu można podzielić na niepowikłane (łagodne) oraz powikłane. Pierwsze należą do większości przypadków, z jakimi spotykają się uzależnieni.

Nie wiążą się one z bezpośrednim zagrożeniem życia, mimo iż na jakiś czas wyłączają człowieka z normalnego funkcjonowania. Mają bardzo podobne oznaki jak wspomniany wyżej kac.

Abstynencyjny zespół alkoholowy w łagodnej postaci cechuje pojawienie się co najmniej trzech symptomów, takich jak:

– wymioty i/lub nudności

– nadmierna potliwość

– ból głowy

– nadwrażliwość na światło i dźwięki

– zaburzenia snu

– uczucie niepokoju lub stany lękowe

– ogólne osłabienie organizmu

– podwyższone ciśnienie tętnicze oraz przyspieszone bicie serca

– drżenie mięśni (dłoni, powiek itp.)

Niekiedy AZA przyjmuje bardziej złożoną, agresywniejszą formę. To rzadsze przypadki, zazwyczaj rozwijające się u nałogowców, nadużywających alkoholu w dużych dawkach oraz długotrwale. Jak wynika z badań, powikłany syndrom abstynencyjny zalicza się do maksymalnie 15% wszystkich sytuacji. Kiedy wystąpi, chory będzie wymagał uzupełnienia niedoboru witamin, wyrównania stężenia elektrolitów oraz nawodnienia. Uzależniony, u którego pojawił się powikłany zespół odstawienia alkoholu, wymaga specjalistycznego leczenia w warunkach szpitalnych. Nie wolno czekać, aż przykre dolegliwości samoistnie ustąpią. Wręcz przeciwnie, należy bezzwłocznie zgłosić się o pomoc.

Abstynencyjny zespół alkoholowy w powikłanej postaci:

– majaczenie alkoholowe, zaburzenia psychiatryczne, urojenia – chory wydaje się zdezorientowany, może mieć zaburzenia rytmu serca. Występuje też wzrost ciśnienia tętniczego. Jest to stan zagrożenia życia

– abstynencyjne napady drgawkowe, nieprawidłowo określane jako padaczka alkoholowa

– halucynoza alkoholowa, halucynacje wzrokowe, słuchowe czy dotykowe (przy zachowanej świadomości). Mogą występować nawet przez kilka tygodni

– zespół Wernickego-Korsakowa – szereg neurologiczno-psychiatrycznych objawów będących wynikiem niedoborów witaminy B1. Mogą mieć formę zaburzeń świadomości, trudności z poruszaniem się albo zaburzeń funkcji poznawczych

Syndrom odstawienia alkoholowego – jak pomóc?

O ile symptomy łagodnego zespołu abstynencyjnego można wyrównać domowymi metodami, tak w przypadku powikłanego AZA wizyta w szpitalu to konieczność. Osoba uzależniona zostaje błyskawicznie podpięta pod zestaw kroplówek i przechodzi tzw. detoks (odtrucie alkoholowe). Podaje się jej m.in. witaminę B1, potas oraz magnez.

Po zakończeniu detoksu pacjent opuszcza oddział detoksykacyjny, a lekarz zaleca mu powstrzymywanie się od spożywania alkoholu. Należy jednak pamiętać, że sama abstynencja nie wystarcza, aby uwolnić się od nałogu. Alkoholik nie ma zwykle wystarczającej motywacji, nie dostrzega jeszcze skali swojego uzależnienia lub też nie widzi w nim problemu. Dlatego po oczyszczeniu organizmu z toksyn pochodzących z alkoholu etylowego oraz uzupełnieniu płynów, kolejnym krokiem powinno być zgłoszenie się do poradni leczenia uzależnień. Bardzo skuteczne w takich sytuacjach jest psychoterapia alkoholowa. Uzależniony powinien pomyśleć o takim rozwiązaniu.

Artykuł Syndrom odstawienia alkoholu – objawy pochodzi z serwisu Mentaris.

Współwystępująca choroba afektywna dwubiegunowa i uzależnienie

Osoby z chorobą dwubiegunową doświadczają radykalnych zmian nastroju. Te „epizody” mogą trwać kilka dni lub tygodni. Mogą zdarzać się nawet kilka razy w tygodniu lub w roku. Jakie czynniki wpływają na rozwój choroby? Brak równowagi chemicznej w mózgu i genetyka, ale także traumatyczne środowisko. A jakie są skutki chorowania? Zaburzenie może prowadzić do kłopotów finansowych i prawnych, rozwoju uzależnień, problemów w relacjach i samobójstw. Wiele osób z chorobą afektywną dwubiegunową posiada pokusę nadużywania leków, narkotyków lub alkoholu w celu złagodzenia problemów spowodowanych ich stanem. Jest to jednak pierwszy krok do uruchomienia mechanizmów uzależnienia. 

Istnieją cztery rodzaje epizodów, które mogą wystąpić u osób z chorobą afektywną dwubiegunową. Zawierają:

Epizody maniakalne

Podczas epizodu maniakalnego osoba z chorobą afektywną dwubiegunową może być nadmiernie wesoła lub agresywna. Te epizody trwają tydzień lub dłużej i mogą wymagać hospitalizacji.

Epizody hipomanii

Istnieją tylko subtelne różnice między epizodem hipomanii a epizodem maniakalnym. Główna różnica polega na tym, że epizody hipomanii są krótsze, trwają co najmniej cztery dni i są mniej dotkliwe.

Duże epizody depresyjne

Te epizody sprawiają, że ludzie są przygnębieni i / lub niezainteresowani jakąkolwiek aktywnością. Aby spełnić kliniczną definicję epizodu, nastrój depresyjny osoby musi trwać co najmniej dwa tygodnie.

Epizody mieszane

Niektóre osoby z chorobą afektywną dwubiegunową mają mieszane epizody. Te epizody obejmują cechy epizodów maniakalnych, hipomanii i dużej depresji.

Zaburzenie dwubiegunowe wywołane substancjami psychoaktywnymi

Wielu chorych próbuje samodzielnie “leczyć” pojawiające się objawy choroby afektywnej dwubiegunowej stosując alkohol lub używki. Takie zachowania może stać się wstępem do rozwoju uzależnienia. Z kolei w przypadku osób, które są uzależnione częste używanie narkotyków powoduje fizyczne zmiany w mózgu. Najbardziej wyrazistą zmianę zaobserwować można w “systemie nagrody”, który sprawia, że ​​używanie narkotyków lub alkoholu jest odczuwane jako przyjemność. Jednak zmiany w układzie nagrody w mózgu prowadzą do kompulsywnych zachowań związanych z poszukiwaniem używek. Należy zaznaczyć, że nawet u osób, które były zdrowe psychicznie nim popadły w nałóg, mogą pojawić się objawy choroby dwubiegunowej. Z drugiej strony – symptomy choroby afektywnej dwubiegunowej często przypominają te, które towarzyszą uzależnieniu. Osoba, która przechodzi epizod manii, może wyglądać i zachowywać się jak ktoś pod wpływem substancji niebezpiecznych np. ma podwyższony nastrój i dodatkową energię. Osoby z ciężkim epizodem depresyjnym mogą również mieć takie same objawy, jak osoby na odwyku. 

Leczenie choroby afektywnej dwubiegunowej i uzależnienia

Osoba uzależniona, która boryka się także ze współwystępującą chorobą afektywną dwubiegunową, potrzebuje pomocy specjalisty w postawieniu podwójnej diagnozy i wytyczeniu skutecznej ścieżki leczenia. Ponieważ objawy obu chorób mogą się pokrywać, ważne jest, aby udać się do doświadczonego psychiatry i psychoterapeuty. Leczenie współwystępujących zaburzeń wymaga bowiem jednoczesnego rozwiązania obu problemów. 

Artykuł Choroba dwubiegunowa afektywna a uzależnienie pochodzi z serwisu Mentaris.

Dlaczego nastolatki chorują na depresję?

Istnieje wiele powodów, dla których nastolatek może wpaść w depresję. Na przykład może mieć poczucie bezwartościowości, które związane jest z niską samooceną (media społecznościowe nieustannie kreują nierealne kanony urody). Ważnymi czynnikami są także oceny w szkole, status społeczny, pozycja wśród rówieśników, orientacja seksualna lub sytuacja w domu. Czasami depresja nastolatków może wynikać z burzliwych zmian, które mają miejsce w ich otoczeniu (śmierć kogoś bliskiego, rozwód rodziców, przeprowadzka). 

Jakie są objawy depresji u nastolatków?

Bardzo często głównym symptomem depresji będzie zauważalna zmiana w myśleniu i zachowaniu. Nastolatek może nie mieć motywacji, a nawet wycofać się z życia rodzinnego, zamykając drzwi do sypialni po szkole i pozostając w swoim pokoju przez wiele godzin. Zdarza się także, że występuje u niego nadmierna senność lub zmieniają się nawyki żywieniowe. Poniżej przedstawiam listę typowych objawów depresji u nastolatków: 

• Apatia,
• Skargi na bóle, w tym bóle głowy, brzucha, ból krzyża lub zmęczenie,
• Trudności z koncentracją,
• Trudności w podejmowaniu decyzji,
• Nadmierne poczucie winy,
• Nieodpowiedzialne zachowanie – na przykład zapominanie o obowiązkach, spóźnianie się na zajęcia, opuszczanie szkoły,
• Utrata zainteresowania jedzeniem lub kompulsywne przejadanie się, które powoduje szybką utratę lub przyrost masy ciała,
• Problemy z pamięcią,
• Zaabsorbowanie śmiercią i umieraniem,
• Buntownicze zachowanie,
• Smutek, niepokój lub poczucie beznadziejności,
• Czuwanie w nocy i spanie w ciągu dnia,
• Pogorszenie wyników w nauce,
• Używanie alkoholu lub narkotyków,
• Wycofanie się z życia towarzyskiego.

Objawy te nie muszą występować łącznie, lecz już kilka z nich może świadczyć o tym, że nastolatek potrzebuje wsparcia specjalisty. 

Jak leczy się depresję nastolatków?

Najlepszym efektem leczenia depresji u nastolatków jest równoczesne leczenie farmakologiczne zlecone przez psychiatrę i równoległa psychoterapia. Pomocna jest również terapia rodzinna, jeśli konflikt rodzinny jest jednym z ważnych czynników wpływających na stan psychiczny dziecka. Nastolatek będzie również potrzebował wsparcia rodziny lub nauczycieli, w rozwiązywaniu problemów szkolnych lub rówieśniczych. Najważniejszym krokiem jest jednak zgłoszenie się do specjalisty i przeprowadzenie konsultacji. A jeśli nastolatek faktycznie zmaga się z depresją – należy odpowiednio zaplanować proces leczenia, który pozwoli mu odzyskać równowagę i powrócić do dawnego życia. 

Artykuł Depresja u nastolatka pochodzi z serwisu Mentaris.

Zmierzając w niebezpiecznym kierunku

Kieliszek wina ze znajomymi, piwo wypite na mieście, mogą powoli zamieniać się w codzienne picie małych ilości alkoholu we własnych czterech ścianach. Chociaż wiele osób może być daleka od uzależnienia, to jednak wkraczają do niebezpiecznej strefy. 

Ich zachowanie mieści się w tzw. szarej strefie, która zajmuje dość dużą przestrzeń oddzielającą zwykłe społeczne picie od picia, które kwalifikowałoby się jako nadużywanie alkoholu. Wśród osób w wieku 50+ najczęściej zdefiniować można taki stan poprzez poniższe działania, które występują codziennie lub prawie codziennie: 

• nie mogą doczekać się wypicia drinka, piwa, czy wina,
• korzystają z alkoholu samotnie i/lub w ukryciu,
• piją w celu złagodzenia stresu (z powodu przewlekłej choroby, trudności finansowych itp.),
• piją dla złagodzenia nudy lub samotności,
• używają alkoholu w celu złagodzenia objawów fizycznych (ból, bezsenność).

O krok za daleko

Według dr Alison Moore z University of California, około 10 do 15% ludzi nie zaczyna intensywnie pić, dopóki nie osiągnie starszego wieku. Należy zaznaczyć, że alkohol może działać inaczej na osoby dojrzałe niż młode. Niektóre osoby starsze mogą czuć się „na rauszu” bez zwiększania ilości wypijanego alkoholu. To z kolei może zwiększyć prawdopodobieństwo wypadków, w tym upadków, złamań i wypadków samochodowych. Ponadto starsze kobiety są bardziej wrażliwe niż mężczyźni na działanie alkoholu.

Zbyt duże spożycie alkoholu przez osoby po 50 roku życia może:

• prowadzić do uszkodzenia wątroby, zaburzeń układu odpornościowego i uszkodzenia mózgu,
• pogorszyć niektóre schorzenia, takie jak osteoporoza, cukrzyca, wysokie ciśnienie krwi, wrzody, utratę pamięci i zaburzenia nastroju,
• utrudnić lekarzom znalezienie i leczenie niektórych problemów zdrowotnych – na przykład alkohol powoduje zmiany w sercu i naczyniach krwionośnych; zmiany te mogą osłabić ból, który może być znakiem ostrzegawczym zawału serca,
• powodować, że niektóre starsze osoby są zapominalskie i zagubione – objawy te można pomylić z objawami choroby Alzheimera *,
• spowolnić reakcje i proces przetwarzania informacji,
• nadwyrężyć relacje z członkami rodziny, przyjaciółmi i innymi osobami.

Dlaczego osoby dojrzałe wpadają w sidła alkoholizmu? Z tych samych przyczyn, dla których wkraczają do “niebezpiecznej strefy”. Niektórzy z nich czują się samotni, stracili sens życia – pracę, małżonka, dziecko. Inni w taki sposób radzą sobie ze stresem, pędzącym światem, w którym nie potrafią się odnaleźć. Jeszcze inni piją dla przyjemności lub z braku innych zajęć. 

Profesjonalna pomoc

Niezależnie od wieku istnieją sposoby, aby uzyskać profesjonalną pomoc, jeśli cierpisz na uzależnienie od alkoholu lub czujesz, że zaczynasz tracić kontrolę. Bez względu na sytuację i stopień zaawansowania uzależnienia i problemów zdrowotnych przez nią spowodowanych, musisz pamiętać, że nałóg to choroba, a nie wybór. 

*Jak podaje National Institute of Alcohol Abuse and Alcoholism prowadzone badania wykazały także, że mężczyźni w średnim wieku, którzy średnio wypijali 2,5 porcje alkoholu dziennie, byli bardziej narażeni na „szybsze straty psychiczne” w ciągu następnej dekady niż mężczyźni, którzy pili rzadziej. Badanie wykazało również, że osoby intensywnie pijące zaczęły odczuwać utratę pamięci od półtora do sześciu lat wcześniej niż osoby, które piły mniej.

Artykuł Alkohol w życiu osób w wieku 50+ pochodzi z serwisu Mentaris.

Terapia online – skuteczność

Dane z badań potwierdzają, że terapia online jest tak samo skuteczna, jak tradycyjna terapia stacjonarna prowadzona w gabinecie. Jak pokazują badania przeprowadzone w Ontario w Kanadzie, pacjenci, którzy korzystali z pomocy tradycyjnej lub online uzyskiwali takie same efekty poprawy klinicznej oraz podobne wskaźniki satysfakcji z leczenia. Spotkania online mogą zatem stanowić alternatywę dla sesji odbywanych w poradni, a jakość spotkania i sposób pracy terapeuty nie będą różnić się od tradycyjnego podejścia. 

Terapia online zapewni ciągłość terapii 

Regularne sesje z terapeutą pomogą zapewnić wsparcie potrzebne do utrzymania codziennego funkcjonowania na zadowalającym poziomie. W zależności od umowy z terapeutą – w większości przypadków praktykuje się spotkania raz w tygodniu. Dlaczego istotne jest, aby utrzymać ciągłość sesji? Dłuższy okres przerwy pomiędzy spotkaniami powoduje, że zacierają się pewne informacje, a wypracowane mechanizmy mogą ulec „rozluźnieniu”. 

Oszczędność czasu 

Wizyta u terapeuty wiąże się z koniecznością dojazdu do gabinetu (w tym często stania w korku), a następnie powrotu do miejsca zamieszkania. Dzięki terapii online można zaoszczędzić ten czas, przeznaczając go na inne zadania lub po prostu na odpoczynek. Terapia online zapewnia stosunkowo szybki i łatwy dostęp do leczenia.

Możliwość większego wyboru

Decydując się na terapię online, nie ograniczasz się do konkretnego obszaru geograficznego i możesz wybierać spośród licencjonowanych terapeutów w całym kraju. Co ważne, jednym z czynników decydujących o sukcesie terapeutycznym jest znalezienie terapeuty, którego polubisz i któremu zaufasz. Terapia online daje Ci dostęp do szerokiego grona specjalistów, z którego możesz wybrać tego, który najbardziej odpowiada Twoim wymaganiom. 

Terapia online – w jakich sytuacjach jest dobrym rozwiązaniem?

• Ta forma terapii sprawdzi się także, jeśli mieszkasz stale za granicą i potrzebujesz wsparcia specjalisty mówiącego w Twoim ojczystym języku. Wystarczy dostęp do Internetu i szerokie grono ekspertów może być do Twojej dyspozycji. 
• Terapia przez internet to także dobre rozwiązanie, jeśli mieszkasz w małej miejscowości lub na wsi, w których nie ma dostępu do wyspecjalizowanych terapeutów lub dostęp ten jest mocno ograniczony. Decydując się na terapię online, możesz skorzystać ze wsparcia najlepszych ekspertów, bez ograniczeń związanych z lokalizacją. 
• Terapia online sprawdzi się również w momencie, gdy Twój tryb życia wymaga od Ciebie podróżowania, często zmieniasz swoje miejsce zamieszkania, i nie masz możliwości odbywania regularnych sesji w gabinecie stacjonarnym. Dzięki dostępowi do internetu, niezależnie od tego, w jakim miejscu na ziemi będziesz się znajdował utrzymasz stały kontakt z terapeutą. 
• W sytuacji, gdy jesteś osobą niepełnosprawną, możliwość odbycia sesji z terapeutą z własnego domu może zaoszczędzić Ci niemało wysiłku związanego np. z transportem do gabinetu.
• Wiele osób odczuwa silne emocje związane z pojawieniem się w gabinecie. Obawiają się, że zostaną zauważeni przez kogoś znajomego i negatywnie ocenieni. Terapia online pozwala wyeliminowania dyskomfort pojawiający się w momencie wizyt stacjonarnych. 
• W okresie pandemii wirusa SARS-CoV-2 COVID-19 terapia online jest dobrym rozwiązaniem dla osób, które obawiają się o swoje zdrowie i życie. Bezkontaktowa, nie wymagająca wychodzenia z domu forma terapii sprawi, że zachowasz stały kontakt ze swoim terapeutą, nie przerywając ciągu sesji lub rozpoczniesz terapię, eliminując ryzyko zakażenia się wirusem. 

Poradnictwo online może być tak samo skuteczne jak tradycyjny model terapii osobistej. Najważniejsze to wykonać pierwszy krok i umówić się na sesję. Twoje zdrowie psychiczne jest w końcu najważniejsze. 

Źródła: 

Journal of Affective Disorders, 2013,

American Psychiatric Association, 2007.

https://www.media.uzh.ch/en/Press-Releases/archive/2013/psychotherapie-via-internet-wirkt-gleich-gut-oder-besser-wie-im-sprechzimmer.html

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2633728/

https://www.hsrd.research.va.gov/research/abstracts.cfm?Project_ID=2141700249 

Artykuł Terapia online alternatywą dla terapii stacjonarnej pochodzi z serwisu Mentaris.